منظوراز ساخت بریس زانو، طراحی و تولید ارتز دقیقاً متناسب با قالب و آناتومی زانوی بیمار است. در فرایند ساخت این بریس اندازه‌های پا، نوع آسیب و شیوه حرکت و فعالیت‌های روزمره بیمار در نظر گرفته می‌شود.
برای ساخت بریس زانو، قالب و ساختار از روی پای فرد گرفته می‌شود؛ ازاین‌رو کمتر جابه‌جا می‌شود، فشار را به طور مناسب روی همه بخش‌ها پخش می‌کند و در دوره درمان یا توان‌بخشی حمایت بیشتری از مفصل خواهد داشت.
با ما همراه باشید تا شما را با هزینه، نحوه سفارش و ساخت بریس زانو در کلینیک ارتز و پروتز زعفرانیه آشنا کنیم.
ساخت بریس زانو
ساخت بریس زانو، همان ارتز سفارشی زانو است که از روی اندازه‌های دقیقی زانو و پای فرد، قالب‌گیری، طراحی و ساخته می‌شود. تفاوتش با بریس‌های آماده فقط در اندازه و ابعاد نیست؛ بلکه زاویه مفصل، نقاطی که فشار می‌گیرند، میزان سفتی و حتی جنس بدنه بریس، همه بر اساس تشخیص ارتوتیست و مطابق با نیاز بیمار تعیین می‌شوند. برای همین دو نفر با آسیب مشابه هم ممکن است دو بریس زانوی کاملاً متفاوت برایشان ساخته شود.
زعفرانیه، خیابان میرزایی؛ تقاطع خیابان امانی، درمانگاه زعفرانیه
ساخت بریس زانو، یک فرایند مهندسی شده و کاری پرزحمت است و کیفیت بریسی که ساخته می‌شود به‌دقت در اندازه‌گیری و قالب‌گیری و مهارت ارتوتیست و همچنین مواد اولیه مورداستفاده برای آن، بستگی دارد
ساخت بریس زانو سفارشی برای چه افرادی مناسب است؟
همه کسانی که بریس زانو می‌بندند به مدل سفارشی آن نیاز ندارند و لازم نیست بریس را بسازند. ساخت بریس زانو زمانی لازم است که ساختار پا یا وضعیت زانو با سایزهای استاندارد ارتز آماده جور درنمی‌آید.
از جمله افرادی که ملزم به ساخت بریس هستند:
- افرادی که دور ران و ساقشان با هیچ‌کدام از سایزهای آماده بریس هماهنگ نیست و بریس یا تنگ است یا شل.
- کسانی که دارای انحراف مشخص زانو هستند و زانوی پرانتزی یا ضربدری دارند.
- بیماران مبتلا به آرتروز یک‌طرفه زانو که نیاز به تخلیه و انتقال بار از یک سمت مفصل دارند.
- ورزشکارانی که بعد از آسیب رباط، ناچار هستند فعالیت‌ها و ورزش سنگین داشته باشند.
- افرادی که بریس آماده برایشان مشکل‌ساز شده و مدام می‌لغزد، پوست را زخم می‌کند یا فشار نابجا به زانو وارد می‌کند.
چه زمانی بریس زانو باید به‌صورت سفارشی ساخته شود؟
این که شما به ساخت بریس زانو نیاز دارید یا نه را ارتوپد فنی یا ارتوتیست مشخص می‌کند؛ اما به طور کلی نشانه‌هایی هستند که به شما می‌گویند به ارتز سفارشی نیاز دارید.
برای مثال اگر چند هفته از بریس آماده استفاده کرده‌اید و هنوز روی پایتان جابه‌جا می‌شود یا دردتان کم نشده، وقتش رسیده که برای خودتان بریس سفارش دهید.
همچنین اگر زانوی شما تغییر شکل مشخصی دارد یا پزشک کنترل دقیق زاویه خم‌شدن زانو را برایتان ضروری می‌داند، بریس آماده نمی‌تواند دردی از شما دوا کند و باید برای ساخت آن اقدام کنید.
البته همیشه هم لازم نیست سراغ ساخت سفارشی بروید. برای رگ‌به‌رگشان خفیف یا یک دوره کوتاه توان‌بخشی به هزینه اضافی نیاز نیست، یک بریس آماده که سایز درست انتخاب شده هم می‌تواند برای درمان شما مفید باشد
مراحل ساخت بریس زانو
فرایند ساخت بریس زانو در هر کلینیک با کلینیک دیگر فرق دارد البته نه زیاد؛ فقط در برخی نکات زیر تفاوت دارند و ترتیب کلی مراحل ساخت ثابت است.
در هر مرحله اقداماتی انجام می‌شود که مرحله بعد روی همان اجرا می‌شود و ادامه می‌یابد به همین دلیل اگر یکی مراحل با دیگری جابه‌جا شود یا کوچک‌ترین خطایی صورت گیرد فرایند ساخت به کل مختل می‌شود و به‌قول‌معروف: “سنگ اول که نهد معمار کج، تا ثریا دیوار رود کج.”
1.ارزیابی وضعیت زانو
در مرحله اول گفت‌وگو و معاینه بیمار و ارتوپد فنی انجام می‌شود. ارتوتیست می‌پرسد درد دقیقاً کجا است، در چه موقعیت‌هایی شدت درد بیشتر می‌شود و آیا سابقه جراحی یا آسیب رباط دارد یا خیر.
بعد از کسب اطلاعات، راستای پا در حالت ایستاده و هنگام راه‌رفتن بررسی می‌شود و دامنه حرکتی زانو سنجیده خواهد شد. اگر MRI یا رادیوگرافی دارید، حتماً در جلسه مشاوره و معاینه همراه خود ببرید؛ چون که در انتخاب نوع بریس تأثیر زیادی دارد
2.اندازه‌گیری و قالب‌گیری
بعد از آن، دور ران و ساق در چند ارتفاع مشخص و نسبت به نقاط استخوانی اندازه گرفته می‌شوند. برای این کار، گچ یا باند قالب‌گیری دور پا پیچیده می‌شود تا شکل عضله و استخوان به طور کاملاً ثبت حفظ شود.
بریس‌های سفارشی، قالب‌گیری باید دست‌کم ۲۰ سانتی‌متر بالا و پایین زانو را پوشش دهند. استفاده از قالب گچی هنوز در موارد پیچیده کاربرد دارد.
3.اسکن سه‌بعدی
در مرحله دیگر اسکنر بدون تماس با پوست و بدون گچ، اندازه سطح پا را ثبت می‌کند و یک مدل دیجیتال از آن می‌سازد.
در دستورالعمل‌های فنی میزان پوشش اسکن متناسب با نوع بریس مشخص شده به طور مثال برای بریس‌های تخلیه‌کننده بار، اسکن باید ۲۷۰ درجه دور سمت درگیر زانو و تا ۲۰ سانتی‌متر بالا و پایین مفصل انجام شود.
پیشنهاد مشاهده: بهترین مرکز اسکن کف پا در تهران
در حین اسکن باید پا کاملاً ثابت بماند؛ چون یک حرکت کوچک داده را خراب می‌کند و اسکن باید از اول تکرار شود.
4.طراحی بریس متناسب با زانو
فنی‌ترین بخش در فرایند ساخت بریس زانو، طراحی آن متناسب با عضو است. روی مدل دیجیتال یا قالب، محل لولای مکانیکی، نقاط فشار، میزان اصلاح راستا و محدوده مجاز خم‌شدن تعیین خواهد شد.
اگر لازم است بار از یک سمت مفصل برداشته شود، زاویه اعمال نیرو هم در همین مرحله باید مشخص شود.
طراح باید بین حمایت کافی و راحتی در راه‌رفتن بیمار، تعادل برقرار کند و این تعادل برای هر بیمار بسته به شرایطی که دارد، متفاوت است. در فرایند ساخت ارتز سفارشی زانو برای حفظ تناسب و سازگاری بیومکانیکی به کار دستی زیاد و دانش تخصصی بالا نیاز است.
5.انتخاب مواد اولیه
متریال کورد استفاده برای ساخت بدنه و قطعات بریس زانو بر اساس وزن، سطح و میزان فعالیت روزمره و نوع مشکل بیمار انتخاب می‌شود. برای ساخت بریس کسی که روزی چند ساعت روی پا می‌ایستد و کسی که بریس را فقط هنگام ورزش می‌بندد از مواد اولیه یکسانی استفاده نمی‌شود.
6.ساخت و مونتاژ قطعات
مرحله بعدی نوبت ساخت و مونتاژ قطعات است. در این جای کار، شاسی، لولاها، بندها و پدها ساخته یا از قطعات استاندارد ساخته و سپس روی‌هم سوار می‌شوند.
هر قطعه پیش از مونتاژ از نظر لبه تیز، تماس با پوست و استحکام بررسی می‌شود. چاپ سه‌بعدی بخشی از این کار را ساده‌تر کرده؛ ولی همچنان مهارت دست تکنسین جای خود را دارد. در این مرحله مهارت دستی تکنسین بسیار مهم است.
7.تست و فیتینگ بریس
در نهایت بریس روی پای بیمار بسته می‌شود. بیمار باید بایستید، راه برود، بنشیند و در صورت نیاز چند پله بالا برود. ارتوپد فنی در این مرحله لغزش بریس، فشار نقطه‌ای و هم‌راستایی لولا با محور زانو را به‌دقت بررسی می‌کند و مطمئن می‌شود که همه چیز مرتب است.
اگر لولا بالاتر یا پایین‌تر از محور واقعی بنشیند، با هر بار خم‌شدن زانو پوست را می‌کشد و همین باعث می‌شود بریس بعد از چند ساعت آزارتان بدهد.
8.تنظیم نهایی
در صورت لزوم به تنظیم نهایی، کوتاه‌کردن بندها، اصلاح لبه‌ها و آموزش طرز صحیح بستن بریس انجام می‌شود. بیمار یاد می‌گیرد بریس را با چه ترتیبی ببندد و در چند ساعت اول چطور آن را امتحان کند. جلسه کنترل بعدی هم تعیین می‌شود.
ساخت بریس زانو چقدر زمان می‌برد؟
مدت‌زمان ساخت بریس زانو به نوع آن، پیچیدگی طراحی و روش ساخت بستگی دارد. یک بریس ساده با قالب آماده کوتاه‌تر از بریس مفصل‌دار اصلاحی طول می‌کشد. زمان دقیق بعد از ویزیت و تعیین نوع بریس اعلام می‌شود.
در ساخت بریس زانو از چه موادی استفاده می‌شود؟
مواد اولیه‌ای که برای ساخت بریس زانو استفاده می‌شود بسته به نوع بریس و مشکل بیمار و شرایط زندگی او فرق دارد. برای مثال بریسی که سبک‌تر است؛ ولی برای وزن بدن فرد مناسب نیست، نمی‌تواند مفید باشد. از جمله متریال‌های پرکاربرد عبارت‌اند از:
- ترموپلاستیک‌ها و پلی‌پروپیلن برای پوسته‌های سبک که قالب پا را حفظ می‌کنند.
- فیبر کربن یا کامپوزیت‌ها درصورتی‌که به سبکی و استحکام بالا نیاز است؛ مثلاً برای ورزشکاران.
- آلومینیوم و فولاد برای لولاها محور مفصل مکانیکی با دامنه حرکتی قابل‌تنظیم.
- فوم و پدهای نرم در مواردی که سطح تماس با پوست زیاد است و فشار باید کمتر باشد.
- پارچه و بندهای قابل‌تنظیم برای تثبیت بریس و توزیع نیرو.
ساخت بریس زانو در تهران در کلینیک زعفرانیه
کلینیک ارتز و پروتز زعفرانیه در تهران به‌صورت تخصصی روی ساخت ارتز و پروتز تمرکز دارد و ساخت بریس زانو یکی از خدمات اصلی آن است.
اگر دنبال مرکزی می‌گردید که ارزیابی، طراحی، ساخت و فیتینگ را به طور هم‌زمان و به بهترین شکل برایتان انجام دهد، این کلینیک یکی از بهترین مکان‌هایی است که می‌توانید به آن اعتماد کنید.
زعفرانیه، خیابان میرزایی؛ تقاطع خیابان امانی، درمانگاه زعفرانیه
از جمله خدمات ارائه شده در کلینیک زعفرانیه:
- ارزیابی قبل از تجویز بر اساس معاینه و سابقه فرد.
- ساخت اختصاصی و طراحی متناسب با آناتومی و شرایط زانوی فرد.
- فیتینگ و تنظیم پس از ساخت.
- ارائه مشاوره و گفتگوی روشن درباره محدودیت‌ها.
چه نوع بریس‌های زانو قابل ساخت هستند؟
این که به کدام نوع بریس نیاز دارید را مشکل زانوی شما تعیین می‌کند، نه قیمت یا ظاهر آن! انواع بریس سفارشی در چند دسته زیر تقسیم می‌شوند:
بریس زانو برای آرتروز
اگر مبتلا به آرتروز یک‌طرفه هستید که یک سمت مفصلتان را درگیر کرده به بریس آنلودر نیاز دارید. این نوع بریس نیروی خارجی را بر اساس اصل بارگذاری سه‌نقطه‌ای روی مفصل اعمال کرده و گشتاوری مخالف ایجاد می‌کند و بار را از روی یک طرف مفصل کم می‌کند.
همانطور که مقاله بریس زانو چیست؟ گفتیم؛ بریس زانو برای آرتروز محدودیت‌هایی هم دارد. برای مثال بریس تأثیر چندانی روی زاویه فمور و تیبیا یا فضای مفصلی ندارد و این یعنی بریس بار را جابه‌جا می‌کند؛ ولی ساختار مفصل را عوض نمی‌کند.
بریس رباط صلیبی
بریس عملکردی ACL، لغزش جلویی استخوان تیبیا را کنترل می‌کند. بریس رباط صلیبی ثبات طبیعی به زانوی آسیب‌دیده یا بازسازی‌شده می‌دهد. ولی این ثبات به معنی جلوگیری از بروز آسیب دوباره نیست در نتیجه بریس قدرت جلوگیری از آسیب مجدد پس از ترمیم را ندارد.
پس اگر ورزشکار هستید، بریس رباط صلیبی فقط بخشی از برنامه توان‌بخشی شما است و جایگزین راهکارهای تکمیلی درمان نیست.
بریس برای ناپایداری زانو
وقتی زانو خالی می‌کند یا زیر بار جابه‌جا می‌شود، بریس مفصل‌دار با محدودکردن حرکت‌های پرخطر ثبات بیشتری ایجاد می‌کند. برای همین قبل از ساخت بریس زانو باید علت ناپایداری مفصل مشخص شود.
درمان ناپایداری در رباط، مینیسک و ضعف عضله هر کدام راهکار متفاوتی دارد و یک بریس با طراحی یکسان برای حل همه مشکلات مناسب نیست.
بریس اصلاحی زانو
برای درمان راستای غیرطبیعی زانو مثل داشتن زانوی پرانتزی (پیشنهاد مطالعه: بریس پای پرانتزی) یا ضربدری، بریس اصلاحی زانو ساخته می‌شود. کاربرد این بریس، بازتوزیع فشار روی مفصل است و تأثیری روی تغییر ریشه‌ای ساختار استخوان در بزرگسالان ندارد.
پیشنهاد مطالعه : درمان پای پرانتزی در بزرگسالان با بریس
بریس کشکک
بریس کشکک برای جابه‌جایی یا ناپایداری کشکک و درد جلوی زانو طراحی می‌شود. در این بریس، حلقه یا پد کنار کشکک، مسیر حرکت آن را مشخص می‌کند. استفاده از این بریس تا حد زیادی درد ناشی از انجام فعالیت‌های بدنی را کاهش می‌دهد و به‌عنوان یک مکمل درمانی کاربرد دارد.
بریس مفصل‌دار
بریس مفصل‌دار دارای دو لولا است که دامنه خم‌شدن زانو را کنترل می‌کنند. این بریس برای دوره نقاهت بعد از جراحی یا ناپایداری‌های شدید تجویز می‌شود. دامنه مجاز حرکتی لولا این بریس را پزشک تعیین و ارتوتیست روی لولا تنظیم می‌کند.
پیشنهاد مشاهده : بریس بلند پا | بریس کامل پا
هزینه ساخت بریس زانو چقدر است؟
هزینه ساخت بریس زانو بسته به شرایط فرد متفاوت است و نمی‌توان عدد ثابتی برای آن اعلام کرد و قیمت واقعی پس از ویزیت اولیه اعلام می‌شود. از عوامل مؤثر در قیمت‌گذاری بریس عبارت‌اند از:
- نوع بریس (آرتروز، رباط، اصلاحی، مفصل‌دار)
- جنس بدنه و لولاها
- روش اندازه‌گیری (قالب‌گیری یا اسکن سه‌بعدی) و پیچیدگی طراحی
- تعداد جلسات تنظیم و کنترل
- نیاز به تغییر یا ساخت مجدد اجزا
بعد از ساخت، بریس چگونه روی زانو تنظیم می‌شود؟
تنظیم بریس فقط یک‌بار انجام نمی‌شود و باید به طور دوره‌ای و در شرایط مختلف، توسط ارتوپد فنی بررسی شود. برای مثال در هفته‌های اول تا بدن به بریس عادت می‌کند و ورم کم یا زیاد می‌شود، احتمالاً یک یا چند نقطه از بریس نیاز به تنظیم مجدد دارند.
مرحله تنظیم | نشانه مشکل | موارد لازم برای بررسی |
فیتینگ اولیه (در کلینیک) | کشیده‌شدن پوست هنگام خم‌شدن، قرمزی و حساسیت | در صورت هم‌راستایی لولا با محور زانو، ایجاد فشار نقطه‌ای |
راه‌رفتن، بالا و پایین آمدن از پله | بریس به پایین می‌لغزد | تنظیم ثبات بریس برای جلوگیری از لغزش |
بعد از چند روز استفاده | خط افتادن روی پوست، کرختی و سستی و ورم و بروز حساسیت در پوست | بررسی سفت‌بودن بندها |
کنترل دوره‌ای | درد در نقطه‌ای جدید یا عدم کاهش درد | بررسی دامنه حرکتی، راحتی در انجام فعالیت‌های روزمره |
اگر بین جلسات علائمی که دارید مثل کرختی، تغییر رنگ پا یا درد ناگهانی داشتید که شدید شد باید بلافاصله به کلینیک مراجعه کنید.
بریس زانو ساخته شده و سفارشی بهتر است یا از پیش آماده شده؟
هیچ یک از انواع سفارشی و آماده، همیشه برتر نیست. انتخاب درست و برتری هر کدام به مشکل زانو و سطح فعالیت روزمره بیمار و کیفیت فیتینگ بستگی دارد.
برای یک بیمار بریس آماده بهتر است و برای دیگری بریس زانو ساخته شده متناسب با شرایط او، انتخاب بهتر و مفیدتر خواهد بود.
ویژگی‌ها | بریس زانو ساخته شده | بریس زانو آماده |
تناسب با آناتومی | بر اساس اندازه یا اسکن خود فرد | بر اساس سایز استاندارد |
زمان ساخت | به مدت ارزیابی و ساخت بستگی دارد | سریع‌تر |
هزینه | بالاتر و گران‌تر | پایین‌تر و اقتصادی |
مناسب برای | تغییر شکل، ناپایداری، آرتروز یک‌طرفه، استفاده طولانی | آسیب‌های خفیف و کوتاه‌مدت |
محدودیت | هزینه و زمان بیشتر، اثربخشی وابسته به فیتینگ | سایز استاندارد دارد و مناسب همه افراد نیست |
ساخت سفارشی بریس زانو، تضمین‌کننده کیفیت و بهترین کارایی نیست! آنچه برتری را تعیین می‌کند، طراحی درست، انتخاب مواد و فیتینگ دقیق است. بریس سفارشی که به‌دقت و با طراحی اصولی و تخصصی ساخته‌نشده ممکن است از یک بریس آماده خوب، ضعیف‌تر عمل کند.
برعکس، وقتی راستای زانو یا اندازه پا با مدل‌های استاندارد جور نیست، قالب‌گیری دقیق و ساخت بریس زانو بهتر است.
جمع‌بندی
ساخت بریس زانو وقتی درست انجام شود از ارزیابی شروع می‌شود و با تنظیم‌های بعد از تحویل ادامه پیدا می‌کند. بریس سفارشی برای همه لازم نیست، اما در تغییر شکل، ناپایداری و آرتروز یک‌طرفه می‌تواند انتخاب منطقی‌تری از مدل آماده باشد.
اگر می‌خواهید بدانید کدام برای زانوی شما مناسب است، در کلینیک ارتز و پروتز زعفرانیه به عنوان بهترین کلینیک ارتوپد فنی شمال تهران یک ویزیت ارزیابی بگیرید و با مدارک تصویربرداری مراجعه کنید.
بدون دیدگاه